فصل 3 [ بيع سلف و سلم ] بيع سلف و سلم - كه در فارسى آن را فروختن يا خريدن پيشكى مىگويند - عبارت است از فروختن مالى را كه بر ذمّهء فروشنده باشد تا زمان مشخّص به ثمن و بهائى كه حاضر باشد يا مثل حاضر باشد ، مثل اينكه به وصف مشخص كرده باشد ، و اداء آن ثمن به تعجيل لازم باشد - به عكس بيع نسيه - و بعد از اجراء صيغه حاضر كنند ، يا حاضر كرده را بدهند ، مقصود اين است كه قبل از تفرّق تسليم ثمن بشود . و قدر متيقّن از اين بيع اين است كه مبيع جنس باشد و بهاء آن نقد باشد نه جنس ، پس اگر هر دو نقد باشد جايز نيست ، بلى اگر هر دو جنس باشند جايز است در صورت اختلاف على الاقوى ، لكن رعايت احتياط خوب است . و جايز است در اين بيع كه ايجاب از هر يك از بايع و مشترى صادر شود چنان كه در صلح نيز جايز است ، پس اگر بايع صيغه ايجاب را بخواند جايز است كه بگويد : « فروختم يك خروار گندم را مثلا كه به فلان وصف باشد به اين طريق كه در اوّل فلان ماه در فلان موضع مثلا من يا قائم مقام شرعى من به تو يا قائم مقام شرعى تو لازم باشد كه بدهيم به